• Κωνσταντίνος Καραλαριώτης

Περί διαφορετικότητας του κυρίου Μουτσινά.


© Olga Roussou

Ομολογώ ότι προτού σχηματίσω οποιαδήποτε άποψη στο μυαλό μου, επέλεξα να πάρω τον απαραίτητο χρόνο καθώς και τη γνώμη διαφορετικών ατόμων (προτού καν τους πω τη δική μου). Ήθελα να αντιληφθώ αν το βαθιά ριζωμένο political correctness είχε λειτουργήσει λανθασμένα ή αν όντως υπήρχε κάτι το οποίο δικαιολογημένα μου προκαλούσε μια «ανεπαίσθητη» ενόχληση.

Κάνοντας, το γνωστό πλέον, disclaimer, θα ήθελα να πω πως σε καμία περίπτωση δε διαφωνώ με τη θέση του κ.Μουτσινά, παρά μόνο ίσως ως προς την τοποθέτηση συγκεκριμένων σημείων, τα οποία ωστόσο ορισμένες φορές κάνουν και τη διαφορά. Εξού και η ανάγκη δημιουργίας του εν λόγω κειμένου. Οφείλω επίσης να επισημάνω, πως ο συνεντευξιαζόμενος καθιστώντας ξεκάθαρο πως ολόκληρη η συζήτηση είναι μια προσωπική του άποψη (πράγμα ιδιαίτερα σημαντικό σε μια κοινωνία γεμάτη αυθεντίες), κατάφερε να τοποθετηθεί με περίσσιο σεβασμό και ωριμότητα σε ζητήματα που αφορούν το φύλο, τη σεξουαλικότητα, την τεκνοθεσία και τη σπουδαιότητα του να είσαι ο εαυτός σου. Προσωπικά, όλα αυτά δείχνουν έναν άνθρωπο που έχει «δουλέψει» με το "είναι" του και έχει τη διάθεση για διαρκή (δια)μόρφωση.

Σε μια δεύτερη ανάγνωση ωστόσο, αυτής της συνέντευξης, έπιασα τον εαυτό μου να στέκεται λίγο παραπάνω σε ορισμένα σημεία, διερωτώμενος αν όντως ταιριάζουν με το υπόλοιπο περιεχόμενο της συζήτησης. Πιο συγκεκριμένα εκφράσεις όπως: "Γιατί, στην ουσία μας, είμαστε όλοι ακριβώς το ίδιο – ανήκουμε όλοι σε ένα είδος που λέγεται «άνθρωπος» και εκεί πρέπει να τελειώνει και η κουβέντα. Αν μπορέσει κάποιος να βρει λίγο χρόνο και το αναλύσει, είναι αστείο να μιλάει σήμερα για «διαφορετικότητα»" , «Αυτό σημαίνει πως το «σύστημα» μάς αντιμετωπίζει όλους το ίδιο – αλλά, από μόνοι μας, θέλουμε να διαφέρουμε, με όποιο τρόπο.», «Πού ξέρω τι κάνεις εσύ στο κρεβάτι σου;», ήταν μερικές από αυτές που με έκαναν να προβληματιστώ.

Ειλικρινά αντιλαμβάνομαι τα θετικά κίνητρα και την ανάγκη του κ. Μουτσινά, καθώς και πολλών άλλων εκεί έξω, για μια κοινωνία που δεν περιλαμβάνει διακρίσεις, με βασικό το δόγμα «είμαστε όλοι άνθρωποι». Εν τούτοις, μήπως στη πραγματικότητα αυτό δεν είναι κάτι άλλο παρά μια ουτοπική επιθυμία; Ή μάλλον μια στάση, η οποία αντί να προάγει την ισότητα, έμμεσα κάνει ακριβώς το αντίθετο; Η τοποθέτηση αυτή, μου θύμισε μια άλλη τοποθέτηση που έκανε παλαιότερα ο Morgan Freemanστην ερώτηση πώς τερματίζουμε το ρατσισμό, έδωσε την απάντηση «απλά σταματάμε να μιλάμε για αυτόν», ενισχύοντας την άποψη περί υποστήριξη μιας colorblind κοινωνίας.


Πώς γίνεται να παραμερίζουμε, ή καλύτερα να προσεγγίζουμε μεμονωμένα, ατομικά χαρακτηριστικά όπως ο σεξουαλικός προσανατολισμός, το φύλο ή η φυλή, θεωρώντας πως δεν μας διαφοροποιούν; Γιατί να περιορίσουμε τη σεξουαλικότητα των ανθρώπων σε ένα υπνοδωμάτιο, τη στιγμή που διεθνείς οργανισμοί και επιστήμονες, έχουν δηλώσει πως η σεξουαλικότητα ή/και το φύλο εκφράζονται από καθημερινές συμπεριφορές και επηρεάζονται ακόμη περισσότερο από διαφορετικούς παράγοντες όπως η θρησκεία ή ο πολιτισμός; [1] Ακόμη πιο απλά: Σε μια κοινωνία, όπου η σωματική και ψυχική σου ακεραιότητα απειλούνται επειδή και μόνο περπατάς στο δρόμο με τον/την ίδιου φύλου σύντροφο σου, η αναφορά στην «κρεβατοκάμαρα» δίνει κι άλλη δύναμη σε κάποιον να σε περιορίσει εκεί.

Συμμερίζομαι την άποψη πως απέναντι στο θάνατο (με αφορμή την πανδημία), όλοι βρισκόμαστε στην ίδια θέση, ωστόσο σε καμία περίπτωση αυτό δεν αποδεικνύει πως το σύστημα μας αντιμετωπίζει το ίδιο. Τρανό παράδειγμα η μαύρη κοινότητα, που με αποκορύφωμα το παρόν, αγωνίζεται διαρκώς για να αλλάξει την μεροληπτική αντιμετώπιση του συστήματος απέναντι της.

Ποτέ δεν υπήρξα υποστηρικτής της «ταμπέλας», ούτε θεωρώ πως ένα χαρακτηριστικό είναι αρκετό να καλύψει όλα τα υπόλοιπα. Το αντίθετο, πιστεύω βαθιά πως ο κάθε άνθρωπος είναι το συνονθύλευμα των χαρακτηριστικών του, των εκ γενετής και των επίκτητων, και ότι κάθε μέρα είναι μια ευκαιρία για να διαμορφώσουμε τον ίδιο μας τον εαυτό. Και όλα αυτά στο πλαίσιο της ρευστότητας, που και ο ίδιος ο κ.Μουτσινάς εύστοχα εννόησε στα λεγόμενα του.

Ίσως ήρθε ο καιρός αντί να προσπαθούμε να απαλλαγούμε από κάθε υπόνοια διαφορετικότητας, να προσπαθήσουμε να τη συμπεριλάβουμε σε μια κοινωνία ισότητας. Γιατί όχι, δεν είμαστε ίδιοι, αλλά σίγουρα πρέπει να επιδιώκουμε να είμαστε ίσοι. Το θέμα δεν είναι να προσποιηθούμε πως δεν υπάρχουν διαφορετικές φυλές ή διαφορετικοί σεξουαλικοί προσανατολισμοί. Το θέμα είναι να αποβάλλουμε, κοινωνικά και ατομικά, κάθε κατάλοιπο, μένοντας εντελώς ανεπηρέαστοι στο πως αντιμετωπίζουμε τα βιολογικά χαρακτηριστικά. Όχι να μην τα βλέπουμε.




NEWSLETTER

Have you unplugged recently?

  • Facebook
  • Instagram
  • output-onlinepngtools
podcasts.png