• Ανθή Ζαμπέλη

Human Trafficking: Η μορφή δουλείας του 21ου αιώνα



Η σύλληψη της Ghislaine Maxwell, συνεργάτιδας του Έπσταιν, του δισεκατομμυριούχου παιδόφιλου, έφερε ξανά στο προσκήνιο ένα από τα μεγαλύτερα εγκληματικά κυκλώματα του 21ου αιώνα, το human trafficking. Ο όρος human trafficking περιγράφει την παράνομη διακίνηση και εμπορία ανθρώπων με σκοπό την οικονομική ή/και την σεξουαλική τους εκμετάλλευση. Οι μορφές που μπορεί να πάρει η εμπορία ανθρώπων είναι η καταναγκαστική εργασία, η σεξουαλική εκμετάλλευση και η αφαίρεση οργάνων.


To 2020 υπάρχουν περισσότεροι σκλάβοι στον κόσμο από οποιαδήποτε άλλη στιγμή της ιστορίας. Το 2019 μόνο ταυτοποιήθηκαν 105.800 θύματα trafficking σε όλη την υφήλιο, με τους πραγματικούς αριθμούς όμως ν ’αγγίζουν το τρομακτικό όριο των 20.000.000. Επιπλέον:

  • Μόνο το 0,4% των θυμάτων καταφέρνουν να αποδράσουν από το κύκλωμα και να αναγνωριστούν ως θύματα trafficking


  • Η βιομηχανία της εμπορίας ανθρώπων, κερδίζει παγκοσμίως 150 δις το χρόνο με τα 99 δις να προέρχονται από τα κυκλώματα της σεξουαλικής εκμετάλλευσης. Είναι η τρίτη πιο επικερδής εγκληματική βιομηχανία μετά τα όπλα και τα ναρκωτικά.


  • Παγκοσμίως το 71% των θυμάτων είναι γυναίκες και κορίτσια.


  • Μεγάλες εταιρείες επωφελούνται από τα κυκλώματα κυρίως μέσω της παιδικής καταναγκαστικής εργασίας.


  • Το 2018, το 51% των θυμάτων στις ΗΠΑ ήταν παιδιά.

Σύμφωνα με το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ, οι πιο επικίνδυνες χώρες και αυτές που δεν τηρούν ούτε τα ελάχιστα μέτρα για περιορισμό της εμπορίας, όπως αυτά καταγράφονται στο Trafficking Victims Protection Act’s είναι η Ινδία, το Αφγανιστάν, η Συρία, η Σομαλία, η Σαουδική Αραβία, οι ΗΠΑ και το Μεξικό.


Στο Μεξικό ξεκίνησε και ο εφιάλτης της Κάρλα. 43.200.  Τόσες είναι οι φορές που τη βίασαν μέσα σε 4 χρόνια, 43.200.


Η Κάρλα ήταν μόλις 5 ετών όταν βιάστηκε από συγγενικό της πρόσωπο. Στα 12 της την πλησίασε ένας διακινητής ο οποίος δεν άργησε να την πείσει να φύγει από το σπίτι της υποσχόμενος μια καλύτερη ζωή.  Η πρώτη φορά που αναγκάστηκε να δουλέψει ως ιερόδουλη ήταν στη Γουαδαλαχάρα, μια από τις μεγαλύτερες πόλεις του Μεξικό.


«Ξεκίνησα στις 10 το πρωί και τελείωσα τα μεσάνυχτα. Ήμασταν στη Γουαδαλαχάρα για μια εβδομάδα. 20 πελάτες κάθε μέρα για μία εβδομάδα. Κάνε τα μαθηματικά. Κάποιοι πελάτες με κορόιδευαν γιατί έκλαιγα. Έκλεινα τα μάτια μου για να μη βλέπω τι μου κάνουν, να μη νιώθω τίποτα. Δεν υπήρχαν διακοπές ή ρεπό ενώ μετά από λίγο καιρό έβλεπα το λιγότερο 30 πελάτες κάθε μέρα, 7 μέρες τη βδομάδα.»  Μία μέρα στο ξενοδοχείο που δούλευε έκανε έφοδο η αστυνομία και η Κάρλα γέμισε ελπίδα. Νόμισε πως οι αστυνομικοί θα έσωζαν αυτή και τα υπόλοιπα κορίτσια από τον εφιάλτη που ζούσαν. Η ελπίδα μετατράπηκε σε τρόμο όταν οι αστυνομικοί μάζεψαν όλα τα κορίτσια σε ένα δωμάτιο και άρχισαν να τις τραβάνε βίντεο, τα οποία απειλούσαν πως θα σταλούν στις οικογένειές τους εάν δεν έκαναν ό,τι τις ζητούσαν. « Ήταν αηδιαστικοί. Ήξεραν ότι ήμασταν παιδιά. Φαινόταν στα σώματά μας, δεν ήμασταν ανεπτυγμένες. Κάποια από τα κορίτσια ήταν 10 χρονών. Τους είπαμε πως ήμασταν παιδιά αλλά δεν έδωσε κανείς σημασία».

Στα 15 της μένει έγκυος από τον διακινητή της και γεννάει ένα κοριτσάκι. Αυτός παίρνει το μωρό από την αγκαλιά της μητέρας του λέγοντάς της πως εάν δεν συμμορφωθεί στις απαιτήσεις του, θα το σκοτώσει. Τελικά η Κάρλα καταφέρνει να δεί το παιδί της 1 χρόνο μετά. Μετά από 4 χρόνια απίστευτης κτηνωδίας και εκμετάλλευσης και όταν αυτή ήταν 16 χρονών, η Κάρλα σώζεται κατά τη διάρκεια μιας επιχείρησης anti-trafficking.

Η επόμενη ιστορία θύματος εκτυλίσσεται πιο κοντά μας. Ίσως και στην ίδια πόλη, στην ίδια γειτονιά, τη διπλανή πολυκατοικία.

 Στην Ελλάδα το πρόβλημα είναι μεγαλύτερο απ΄ όσο φανταζόμαστε οι περισσότεροι. Υπολογίζεται πως αυτή τη στιγμή περίπου 20.000 γυναίκες, ανάμεσα τους και 1000 κορίτσια 13-15 ετών είναι παγιδευμένες στην βιομηχανία του σεξ στη χώρα μας. Η Ελλάδα θεωρείται το «κέντρο της εμπορίας ανθρώπων στην Ευρώπη» καθώς είναι η βασική χώρα διέλευσης και προορισμού για τα θύματα. Οι διακινητές τα μεταφέρουν συχνά είτε στα μεγάλα αστικά κέντρα είτε στα σύνορα της χώρας για να αποφευχθεί ο εντοπισμός τους ενώ τα περισσότερα θύματα προέρχονται κυρίως από την Ανατολική Ευρώπη, τις χώρες της Πρώην Σοβιετικής Ένωσης, τα Βαλκάνια και τη Νιγηρία. 

Μία τέτοια ιστορία είναι και η ιστορία ζωής της ‘Μαρίνας΄, όπως την διηγήθηκε  στους δημοσιογράφους της Lifo. Η Μαρίνα έφτασε από τη Μολδαβία στην Ελλάδα όταν ήταν 20 χρόνων. Εδώ της είχαν υποσχεθεί πως την περιμένει μια καλύτερη ζωή αλλά όταν έφτασε στο λιμάνι του Πειραιά άρχισε να συνειδητοποιεί πως τα πράγματα θα ήταν δυσκολότερα απ’ όσο φανταζόταν.


«Στο λιμάνι του Πειραιά με περίμενε ένας άλλος άντρας. Πρέπει να είχαν στείλει τη φωτογραφία του διαβατηρίου μου και να με αναγνώρισε από εκεί. Με πήρε με το αυτοκίνητο και με πήγε σ' ένα ξενοδοχείο. Έμεινα εκεί μια νύχτα και την επομένη με πήγε σε άλλο. Δεν καταλάβαινα τι ακριβώς συνέβαινε. Τον ρωτούσα, αλλά δεν μου απαντούσε. Εκεί άρχισα να συνειδητοποιώ πως κάτι δεν πήγαινε καλά. Μετά, από το ξενοδοχείο με πήγαν σε ένα σπίτι όπου ζούσε ένα ζευγάρι και μια άλλη κοπέλα από τη Μολδαβία με την οποία δεν με άφηναν μιλάω. Μόλις φτάσαμε εκεί, ο άντρας αυτός μου πήρε το κινητό και το διαβατήριο. Αντιστάθηκα, του είπα ότι δεν ήθελα να του τα δώσω και τότε με χτύπησε πολύ. Την επόμενη μέρα με πήγε στο κομμωτήριο για να μου κόψουν τα μαλλιά κι έπειτα σ' ένα μαγαζί με κινέζικα για να ψωνίσω εσώρουχα και "σέξι" ρούχα. Λίγες μέρες μετά βρεθήκαμε σ' ένα μικρό ατελιέ με παπούτσια. Ο ιδιοκτήτης θα ήταν ο πρώτος μου πελάτης. Με είδε όμως χτυπημένη και δεν μου έκανε τίποτα. Ένα βράδυ, ο άντρας με γύρισε σπίτι και μου είπε ότι σε μία ώρα θα πηγαίναμε σε άλλο «σπίτι». Είχα δύο μέρες να κοιμηθώ. Έκανα γρήγορα ένα ντους και με πήρε για λίγο ο ύπνος στον καναπέ. Η άλλη κοπέλα που έμενε μαζί μας δεν ήθελε να ξαναβγεί. Αυτός την τράβηξε από τα μαλλιά και την έσυρε στο μπάνιο με το ζόρι για να ετοιμαστεί. Άκουσα μία δυνατή κραυγή και μετά ησυχία. Η πόρτα δεν ήταν τελείως κλειστή. Μπόρεσα να διακρίνω μόνο ένα ρόπαλο του μπέιζμπολ και κάτω στο πάτωμα το πιο πολύ αίμα που έχω δει στη ζωή. Δεν την είδα ποτέ να βγαίνει από την τουαλέτα. Μύρισα μόνο μια άσχημη μυρωδιά που δεν κατάλαβα τι ήταν. Αργότερα άκουσα πως αυτοί οι άνθρωποι είναι τόσο σκληροί, που πολλές φορές χρησιμοποιούν οξύ για να εξαφανίσουν τα ανθρώπινα υπολείμματα. Εκείνη τη στιγμή τρόμαξα πολύ και είπα στον εαυτό μου ότι αν ήθελα να ζήσω, έπρεπε να κάνω όσα μου ζητούσαν».


Σε μια προσπάθεια της να αποδράσει μαζί με άλλους μετανάστες, εντοπίστηκε από την Αστυνομία. Επί 6 μήνες περιφερόταν από φυλακή σε φυλακή μέχρι που επιτέλους  αναγνωρίστηκε ως θύμα trafficking και αφέθηκε ελεύθερη.


Στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει αρκετές προσπάθειες προς τη σωστή κατεύθυνση. Το 2013 θεσμοθετήθηκε Εθνικός Συντονιστικός Μηχανισμός για την καταπολέμηση της εμπορίας ανθρώπων στη χώρα, ο οποίος συνεργάζεται συστηματικά με το Γραφείο Συντονισμού και Δράσης της Ε.Ε. για την αντιμετώπιση της εμπορίας ανθρώπων. Ο Ηρακλής Μοσκώφ, ο Εθνικός εισηγητής του Γραφείου Συντονισμού δηλώνει έκπληκτος και θυμωμένος με όσα αντικρίζει αλλά και για την απάθεια και τη συνενοχή που συναντά: 'Tο κέρδος βγαίνει επειδή ο πελάτης πληρώνει. Δεν χρειάζεται αναγκαστικά να είμαστε πελάτες της σεξουαλικής εκμετάλλευσης, είμαστε όλοι εν δυνάμει πελάτες της εργασιακής. Όσο δεν έχουμε καταναλωτική συνείδηση που βάζει φραγμό σε αυτή την κατάσταση, τόσο θα υποθάλπτουμε την εκμετάλλευση αυτών των ανθρώπων».

Πως μπορείς να βοηθήσεις:


Κάποιες από τις ενδείξεις που μπορεί να δείχνουν πως ένα άτομο έχει πέσει θύμα οποιασδήποτε μορφής trafficking είναι οι παρακάτω:


  • Συνοδεύονται από ένα άτομο που τους ασκεί έλεγχο και δεν μιλάνε για τον εαυτό τους αλλά κάποιος άλλος μιλάει για αυτούς .

  • Μεταφέρονται από και προς την εργασία τους ή διαμένουν στον χώρο εργασίας τους. 

  •  Δεν είναι σε θέση να κρατήσουν τον μισθό τους: παρακρατείται "για ασφάλεια".  Στις περισσότερες περιπτώσεις το άτομο έχει κάποιο χρέος και δουλεύει για την αποπληρωμή του.     

  • Ήρθαν πρόσφατα στην χώρα και δεν μιλάνε την γλώσσα ή γνωρίζουν μόνο λέξεις σχετικές με σεξ ή εργασία.    

  • Μπορεί να υπάρχουν ενδείξεις κακοποίησης και ενδείξεις ότι το άτομο στερείται φαγητού, νερού, ύπνου και/ή ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης

  • Μπορεί να υπάρχουν μελανιές, ουλές και άλλα σημάδια σωματικής βίας και βασανισμού. Τα θύματα εμπορίας ανθρώπων συχνά ξυλοκοπούνται σε μέρη που δεν θα αλλοιώσουν  την εξωτερική τους εμφάνιση - όπως η περιοχή που είναι χαμηλά στην πλάτη

  • Εξαναγκάζονται στην χρήση ναρκωτικών από τον διακινητή ή καταφεύγουν σε αυτά για να μπορέσουν να αντέξουν τη βία και τις συνθήκες σκλαβιάς

  • Μπορεί να έχουν στην κατοχή τους κινητό τηλέφωνο παρά την έλλειψη άλλων βασικών ειδών

  • Μπορεί να έχουν αισθήματα αγάπης για τον άνθρωπο που τον/την κακοποιεί. Είναι πιθανό να έχουν αναπτύξει το Σύνδρομο της Στοκχόλμης, στο οποίο τα απαχθέντα θύματα, με την πάροδο του χρόνου, αρχίζουν να δείχνουν συμπάθεια προς τον διακινητή τους


Σε περίπτωση που εντοπίσεις κάποιο από τα παραπάνω κάλεσε στο 1109, την επίσημη 24ωρη τηλεφωνική γραμμή για την εμπορία στην Ελλάδα.



  • Facebook
  • Instagram
  • output-onlinepngtools

NEWSLETTER

Have you unplugged recently?

διαφημιστείτε

ταυτότητα

επικοινωνία

podcasts.png