• Ειρήνη Παντελή

Η άνοιξη μέσα από την ποίηση


Η άνοιξη αποτελεί την εποχή που μαζί με τα λουλούδια ανθίζει και η έμπνευση, ο έρωτας και όλα τα πληθωρικά συναισθήματα. Μαζί με αυτά και οι τέχνες, καθώς πολύ δημιουργοί έχουν αναφερθεί σε αυτήν και έχουν εκφράσει τα συναισθήματά τους.




Νίκος Καρούζος, «Ο Γιάννης μέσα στο έαρ»

Τι ολόμαυρα μαλλιά που τόσο χύνονταν στις πλάτες (γλυκειά αίσθηση τα σπλάχνα μου) ωσότου χάθηκε στη γωνία του δρόμου η γυναίκα.

Δεν είναι πια (ο θάνατος) δεν ήτανε πριν (η ανυπαρξία) και πόσο να ’μενε στα λίγα δευτερόλεπτα. Σπιθίζουν από δάκρυα τα μάτια μου μ’ ένα κάψιμο.

Πουλιά του Απριλίου χαρούμενα κάποιο δέντρο είμαι κ’ έγινε ποτάμι η ρίζα μου τώρα που ξέρουμε πόσο μαύρη είν’ η θάλασσα και το ποτάμι πάει…

Δυο φύλλα έρημα τα χείλη μου τη νύχτα ο άγγελος της μοναξιάς με τολμηρά ενδύματα. Πουλιά του Απριλίου χαρούμενα εποχή εχθρική ώς το μυρωμένο βράδυ ώς μέσα στα μεσάνυχτα.

Βγάλε ψυχή μου τραγούδι να πολεμήσω την Άνοιξη.

σπίτι μου ξένος στους δρόμους με λένε Γιάννη δεν έχω τίποτα δικό μου.

(Από τη συλλογή «Ποιήματα [1961] –συγκεντρωτική έκδοση «Η πρώτη εποχή», εκδ. Ερατώ, 1987)


Μαρία Λαϊνά, «Άνοιξη»

Και πώς τα μωβ ανυπόθετα σκαρφαλώνουν στο παράθυρο και τα νύχια τους φυτρώνουν κιόλα στα μάτια σου.

Γοερά εξαντλούνται οι πράξεις σαν χαλασμένες· ενώ στρογγυλεμένο φως διεγείρει τα δέντρα. Όλο αυτό σε μαύρο και λίγη ψύχρα.

Δίνεις την εικόνα στο καλύτερο τίποτα και ξαπλώνεις. Σκόρπιος. Φεύγοντας από παντού.

(Από τη συλλογή «Σημεία στίξεως», 1979 –συγκεντρωτική έκδοση «Σε τόπο ξερό» [Ποιήματα 1970-2012], εκδ. Πατάκη, 2015)



Κώστας Γουλιάμος, «Φοβάμαι»

Φοβάμαι

Τώρα την άνοιξη κυλάνε κάτι λέξεις μέσα μου

Γίνονται δέντρα της καταγωγής μου

Φοβάμαι

Τώρα την άνοιξη κρατώ τα ίχνη των αριθμών

Όπως στις παιδικές ιστορίες

Τα μάτια των αγωνιστών δεν ξεψυχούν

Βυθίζονται σε κόκκινα παραμύθια

Μια φορά κι έναν καιρό ο ληστής

Άπλωνε το κεφάλι του μέχρι τον ουρανό

Σάπιζαν

Αρχαία γράμματα στον κόρφο του

Μετά ισόβιο σκοτάδι

Σαν πεθαμένος αυλός

Ροκάνιζε την άνοιξη

(Από τη συλλογή «Νευρασθενικά τοπία», Μουσικός Αύγουστος – 1981)




Μαρία Πολυδούρη, «Όλα θα σβήσουν»

"Άνοιξη! Ο ήλιος χρυσαφιού πλημμύρα. Μάγια, μύρα

παντού και σαγαπώ, σε καρτερώ.

Βραδύνεις κ' υποψιάζομαι, ζηλεύω, δεν σου πήρα

όλης σου της ψυχής το θησαυρό.

Τα λόγια σου! Ω, τα λόγια σου, μια υπόσχεση που καίει

μια υπόσχεση που αργεί πολύ ναρθή.

Τ' ακούω παντού, δεν παύουνε. Μέσα τους κάτι κλαίει,

μέσα τους τρέμει η αγάπη σου, προτού μοιραία χαθεί.

Τα λόγια σου με μέθυσαν τη μέθη του θανάτου

κι' ακόμα δεν εσίγασαν. Μιλούν

και με τρελλαίνουν, με μεθούν, με φέρνουν πιο σιμά σου,

ενώ πιο ακαταμάχητα στην ύπαρξη καλούν.

Αγαπημένε, αν τη ζωή τη δώσω πίσω, 'πε μου,

τι θα ωφελήση, αφού δε θα σε βρω;

Δε λογαριάζω τη ζωή, μα πως μπορεί καλέ μου,

να σβήση πια η αγάπη μου; Και να μη σ' αγαπώ,

ενώ θάναι Άνοιξη παντού που ακούστηκε η φωνή μας

να επικαλήται τον αιώνιο έρωτα και μεις

στεφάνι να του πλέκουμε με μόνο το φιλί μας,

μέσα στο γιορτασμό λατρείας θερμής.

Ω, δε μου δίνει ο θάνατος καμμιά καμμιάν ελπίδα

και μου τις έσβησε η ζωή σα μια ψυχρή πνοή.

Τώρα μου μένει στου έρωτα την άγρια καταιγίδα

να ιδώ να μετρηθούν για με θάνατος και ζωή".


Οδυσσέας Ελύτης, «Τα ετεροθαλή»


"Άνοιξη θρύψαλο μενεξεδί

Άνοιξη χνούδι περιστέρας

Άνοιξη σκόνη μυριόχρωμη

[...]

Άνοιξη πίκρισμα του σκίνου

Άνοιξη άζωτο της αμασχάλης

Άνοιξη σουσάμι αόρατο

[...]

Άνοιξη μυρμηγκιά της μέρας

Άνοιξη αίμα του βολβού

Άνοιξη οπλοπολυβόλο απύλωτο

[...]

Άνοιξη τσίτι τσιτωμένο

Άνοιξη σφήκα του χεριού

Άνοιξη 'μη' 'θα μας δούνε' 'τέρας'

[...]

Άνοιξη κρύσταλλο και νίκελ

Άνοιξη παραπάτημα των κήπων

Άνοιξη 'Μήνιν άειδε...'

[...]

Άνοιξη μισοζαλισμένο ερείπιο

Άνοιξη κεφαλή Διός και πέλαγος

Άνοιξη Mercury Air Sedan

[...]

Άνοιξη μούρο αδάγκωτο

Άνοιξη βιδωτό φιλί

Άνοιξη χάσμα της λιποθυμιάς

[...]

Άνοιξη 37 και 2

Άνοιξη Love Amour και Liebe

Άνοιξη no nein και non!

[...]

Άνοιξη δόντι λυσσαλέο

Άνοιξη φούξια του παροξυσμού

Άνοιξη αρτεσιανόν ηφαίστειο

[...]

Άνοιξη σάλτο της ακρίδας

Άνοιξη μήτρα σκοτεινή

Άνοιξη πράξη ακατονόμαστη

[…]

Άνοιξη άνοιξη σαλπάροντας

Άνοιξη άνοιξη σημαιοστόλιστη

Άνοιξη 'αντίο αντίο παιδιά!'".


Κώστας Καρυωτάκης, «Άνοιξη»

"Έτσι τους βλέπω εγώ τους κήπους.

Στον κήπο απόψε μου μιλεί μια νέα μελαγχολία.

Βυθίζει κάποια μυγδαλιά το ανθοχαμόγελό της

στου βάλτου το θολό νερό. Και η θύμηση της νιότης

παλεύει τόσο θλιβερά την άρρωστη ακακία…

Εξύπνησε μια κρύα πνοή μες στη σπασμένη σέρα,

όπου τα ρόδα είναι νεκρά και κάσα η κάθε γάστρα.

Το κυπαρίσσι, ατελείωτο σα βάσανο, προς τ' άστρα

σηκώνει τη μαυρίλα του διψώντας τον αέρα.

Και πάνε, πένθιμη πομπή λες, της δεντροστοιχίας

οι πιπεριές και σέρνονται τα πράσινα μαλλιά τους.

Οι δύο λατάνιες ύψωσαν μες στην απελπισία τους

τα χέρια. Κι είναι ο κήπος μας κήπος μελαγχολίας".


Τις φωτογραφίες του άρθρου επιμελήθηκε η πολύ καλή μου φίλη Μυρτώ Σούλιου. Υπερταλαντούχα και ανήσυχη. Αγαπά την κάθε μορφή τέχνης. Πηγή έμπνευσης της η φύση και τα όμορφα φωτεινά χαμόγελα.

  • Facebook
  • Instagram
  • output-onlinepngtools

NEWSLETTER

Have you unplugged recently?

διαφημιστείτε

ταυτότητα

επικοινωνία

podcasts.png